Waarom de zorg overdragen?

• Bespreek met de mensen die jou vervangen, hoe zij het beste voor je naaste kunnen zorgen. Zijn er dingen waar je naaste erg van houdt, of juist een hekel aan heeft? Wat te doen in geval van nood?

• Praat met mensen in je omgeving over hoe het met jou gaat. Vaak staat de zorg zo op de voorgrond, dat je jezelf vergeet.

• Wacht niet met het regelen van vervangende zorg tot het water je aan de lippen staat. Vaak denk je: ‘Het gaat nu nog wel’, maar hoe eerder jij en je naaste wennen aan extra of alternatieve mogelijkheden voor hulp, hoe minder snel je overbelast raakt. Daarnaast duurt het vaak een paar weken voordat zorg is geregeld of een vrijwilliger is gevonden.

Vaak is het een enorme stap, die lang is uitgesteld: de verhuizing van je verzorgde naar een instelling. Wat betekent dit voor je rol als mantelzorger? Wat moet je regelen? Wat zijn de financiële gevolgen?

Jouw rol als mantelzorger 
In de meeste gevallen verandert je rol als mantelzorger, maar blijf je zorgtaken doen. De meeste zorginstellingen bieden de meest noodzakelijke basiszorg. In de ideale situatie is er een goede samenwerking tussen de zorgvrager, zorginstelling en de mantelzorger. In het begin zal niet voor iedereen duidelijk zijn wat er nou wordt verwacht van jou en wat jij kan verwachten van de instelling.

Blijf hierover in gesprek: zo voorkom je dat misverstanden uit de hand lopen en de relatie tussen jou en de instelling verslechtert.

Volgens de Wet langdurige zorg (Wlz) maken de zorginstelling en de cliënt samen afspraken over de zorg. Deze afspraken komen in een zorgplan te staan.

Als mantelzorger mag je meedoen aan dit gesprek. Zo wordt jouw rol en jouw belang ook meegenomen in het zorgplan. Meestal is er ook een eerst verantwoordelijke verzorgende (EV’er) bij aanwezig.

Wanneer er een zorgplan wordt gemaakt, is het belangrijk dat je er zelf bij bent. Stel gerust de vragen die je hebt en geef aan wat voor jou belangrijk is.

Een rit naar het ziekenhuis of een zorginstelling kost geld. In sommige gevallen kun je reiskosten aftrekken bij de belastingaangifte.

Je kunt ook gebruikmaken van de Regiotaxi om naar het ziekenhuis te reizen. Houd er rekening mee dat de rit langer kan duren, omdat je soms samen met andere reizigers wordt vervoerd. Hierover zijn regelmatig klachten.

Degene voor wie je zorgt, moet vaak een eigen bijdrage betalen voor de zorg. Hoe hoog deze bijdrage is, hangt af van het inkomen. De eigen bijdrage wordt geïnd door het Centraal Administratie Kantoor (CAK).

Er zijn veel praktische dingen om te regelen. Ook is heel belangrijk om te bedenken wat de medewerkers van de instellingen moeten weten om de zorg goed over te nemen.

Voorbereiding 

• Bijtijds oriënteren

• Passende opvang zoeken

• Indicatie regelen

• Kosten berekenen

Rond de verhuizing 

• Aansluitingen regelen (tv, telefoon, internet)

• Nieuwe woonplek inrichten

• Extra kleding kopen

• Medicijngebruik doorgeven

• Eventueel dieet bespreken

• Eventueel volmacht regelen

• Zorgleefplan maken (hier staan de afspraken met de instelling in)

(Adres)wijziging sturen naar: 

• Familie en vrienden

• Gemeente

• Belastingdienst (voor toeslagen)

• Sociale Verzekeringsbank (SVB)

• Centraal Administratie Kantoor (CAK)

• Huisarts

• Eventuele specialisten

• Tandarts

• Pensioenfondsen

• (Zorg)verzekeringen

• Bank

• Notaris

• Dagbladen, tijdschriften 
  

Als mantelzorger heb je vaak meerdere rollen. Je bent bijvoorbeeld ouder, partner, kind, vriend(in) of bekende van degene voor wie je zorgt. 
Als mantelzorger krijg je te maken met de ziekte van je naaste, hoe deze verloopt en hoe je naaste daarop reageert. Ook je eigen gevoelens en gedachten spelen een rol. Daarnaast heb je contact met verschillende instanties, terwijl de situatie vaak blijft veranderen.

Gelukkig zijn er organisaties die je kunnen helpen. Je hebt te maken met verschillende zorgverleners. Dan is het belangrijk dat het contact goed verloopt. Soms ben je niet tevreden en vraag je je af wat je dan kunt doen.

Zorgverleners en instanties zijn er om je te ondersteunen. Toch kan het soms voelen alsof je moet vechten om gehoord te worden. Misschien voel je je onzeker in het contact met de huisarts, de praktijkondersteuner (POH), de medisch specialist of het buurtteam. 

Je kunt je afvragen: doe ik het wel goed? Met een goede samenwerking wordt het contact vaak prettiger en duidelijker.

Bereid je goed voor 
Praat thuis alvast over de vragen die je hebt. 
Schrijf je vragen op, zodat je ze niet vergeet. Maak je je ergens zorgen over? Begin je zin dan met:“Ik maak me zorgen.”

Zo neem je jezelf serieus. En zo neemt de ander jou ook serieus. 
Het kan zijn dat jij andere vragen hebt dan degene voor wie je zorgt. Jouw vragen zijn net zo belangrijk.

Je kunt ook een eigen afspraak maken bij de huisarts, specialist of een andere zorgverlener. Dat kan bijvoorbeeld telefonisch. Zo kun je rustig je vragen stellen en bespreken wat jij nodig hebt. 

Neem iemand mee naar een afspraak 
Met z’n tweeën weet je vaak meer dan alleen. Je voelt je ook vaak gesteund als je samen het gesprek voert. 
Een voordeel is dat je de vragen kunt verdelen. De ander kan je helpen om je vragen en zorgen duidelijk te zeggen.

Na het gesprek kun je samen napraten en je gevoelens delen. Je kunt bijvoorbeeld bespreken: 
Heb ik het goed begrepen? 
Is dit echt wat er is gezegd? 
Is het nodig om iets nog een keer te bespreken?

Zorg voor duidelijke communicatie 
Voor goede hulp is duidelijke communicatie belangrijk. Dat betekent goed contact tussen jou als mantelzorger en de zorgverlener of instantie. Het helpt als je weet wat je wensen en grenzen zijn. Wees daar eerlijk over, ook naar jezelf.

Vraag jezelf af: wat wil of kan ik niet (meer) doen? Als iets te zwaar wordt, is het belangrijk dat er een andere oplossing komt.

Bijvoorbeeld: je hebt jarenlang thuis voor je partner gezorgd. Door zijn of haar ziekte loopt je partner ’s nachts vaak door het huis. Je slaapt slecht en merkt dat je dit niet lang meer volhoudt. Neem dan contact op met je huisarts of het buurtteam en trek op tijd aan de bel. 

Privacy wetgeving 
Hoor je wel eens: “Daar kunnen we helaas geen informatie over geven” bij een instantie? Dat kan te maken hebben met de privacywetgeving. Deze wet staat niet altijd toe dat instanties en zorgverleners informatie met elkaar delen.

Als je merkt dat je geen of weinig uitleg krijgt, kan het helpen om te weten dat dit vaak door deze wet komt. Het is dus niet persoonlijk bedoeld, maar een gevolg van de regels rond privacy. 

Klantondersteuning, klachten en conflicten 
Het kan gebeuren dat je niet de hulp krijgt waar je recht op hebt. Soms is er ergens iets misgegaan. Het kan ook zijn dat je graag wilt dat iemand met je meekijkt in het contact met zorgverleners of instanties.

In Utrecht zijn er mogelijkheden om hierbij hulp te krijgen. Veel organisaties hebben ook een cliëntenraad. Deze raad komt op voor de belangen van zorggebruikers en mantelzorgers.

Wil je meer informatie? Neem dan contact op met de afdeling Geld en Recht. 
www.geldenrechtutrecht.nl